Wasiirka Khaarajiga Oo Qiray In Dhaqaale La’aan Al-abaabada Loogu Laabay Xafiisyo Siyaasadeed Oo Somaliland Dibada Ku Lahayd, Sababeyayna Dib U Dhaca Xafiiskii K. Suudaan
Hargeysa (Ramaas) Feb 18,2012 – Wasiirka Wasaaradda arimaha dibada Somaliland Dr Maxamed Cabdilaahi Cumar ayaa qiray inay jiraan xafiisyo siyaasadeed oo Somaliland ku lahayd dalka dibadiisu inay xidhmeen.
Wasiirku sidoo kale waxa uu ka hadlay sababta ilaa hadda xukuumadda Somaliland ay xafiis siyaasdeed oo ay hore u balan-qaaday uga furan wayday dalka cusub ee Koonfurta Suudaan, waxaanu sheegay in siyaasada wadankaasi iyo xidhiidhka Somaliland ka dhexeeya awgeed dib loogu dhigay, isaga oo ku dooday inuu in lacag $ 60,000 doolar ahayd oo agaasimihii iscasilay ku eedeeyay inuu lunsaday badh ka mid ah hayo, isla-markaana badhkii kale loo isticmaalay hawlo qaranka dan u ah.
Wasiirka oo jimcihii soo saaray War-saxaafadeed aan warbaahinta la wada siin, balse lagu koobay hay’adaha warnbaahineed ee xukuumadda isla-markaana uu isku difaacay ayaa u dhignaa sidan “Ka dib markii aannu wada aragnay, kana baarandegnay arrimhii uu ka hadlay Agaasimhii Guud ee hore ee Wasaaradda Arrimaha Dibedda iyo Iskaashiga Caalamiga ah Mr. Maxamuud Raage Ibraahim, waxaannu jecalahay inaannu jawaabo faahfaahsan ka bixinno arrimihii uu ka hadalay.
Inkastoo xafiiska Hantidhawrku wado baadhis maamul oo aannu sugayno natiijada ka soo baxda, waxannu caddaynayana inaannu jirin haba yaradee musuqmasuqa uu ka hadalay agaasimuhu. Nidaamka xisaabaadka ee Wasaaradda Arrimaha Dibeddu wuxuu waafaqsan yahay sharciga maaliyadeed ee Jamhuuriyadda Somaliland. Kharash aan waafaqsanayn shuruucda iyo nidaamka hab-xisaabeedka ma gudbo. Kharashka Wasaaradda waxa iiga masuul ah Agaasimaha Guud, isagaana saxeexa, waxayna u gudbaan marka hore Xisaabiyaha Guud ee Dawladda kadibna baanka.
Kharashyada uu saxeexay Agaasimihii Guud oo ku baxay sifo sharci ah in inuu yidhaa waa “musuq” waa khalad. Halkaa waxa ka muuqda arrin gef iyo mala-awaal ah oo xaqiiqda ka fog.
Wasaaraddu waxay ka hawlgashay sidii xafiis Somaliland uga furan lahayd Koonfurta Sudan. Xaaladda Koonfurta Sudan hadda ku jirto iyo iyo siyaasadoodu xidhiidhkooda cusub oo dib u dhacday awgeed ayeyna weli suurtogalin in xafiiska la hirgaliyo imminka. Arrintani waxay imminka sugaysaa fasax laga helo dawladda Koonfurta Sudaan iyo xidhiidhka labada dal. Kharashka uu ka hadalay agaasimuhuna badhna waxa lagu qabtay hawlo qaran oo la xidhiidha hawshaasi, intii kalana waxay sugaysaa tallabooyinka hadhay ee la xidhiidha furitaanka xafiiska Somaliland ee Koonfurta Suudan.
Waxa kaloo Agaasimihii hore sheegay in la xidhay xafiisyo wakiillada dibadeed qaarkood. Taasi waa arrin jirta, waana siyaasad dawladeed, waxayna ku salaysan tahay baahida siyaasiga ah iyo muhiimadda ay leedahay waddamada xafiisyada laga furayo. Metelan waxaannu joojinay wakiillo aannu ku lahayn dalalka Pakistan iyo Newsland. Nooma muuqato muhiimadda siyaasadeed oo arrintaasi leedahay marka la eego heerka dhaqaale ee dalka.
Haseyeeshee, dhinaca kale waxa la furay xafiisyo cusub oo aannu u aragnay inay mudnaan gaar ahaaneed u leeyihiin Somaliland siyaasad ahaan iyo dhaqaaleba, waxana ka mid ah dalka Jabuuti oo aannu xidhiidh cusub iyo safaarad cusub ka furnay oo ay ka hawlaglaan diblomaasiyiin Somaliland u dhashay. Waxa kaloo aannu xafiis wayn ka furnay magaalada Nairobi ee dalka Kenya oo aynu barigii hore ku lahayn qof wakiil ah oo keliya oo aan xafiis iyo shaqaalaba lahayn. Waxaannu kor u qaadnay xafiisyadii aynu ku lahayn Maraykanka iyo Itoobiya. Waxa kaloo aannu wakiillo cusub ku yeelanay Sucuudi Arabiya. Waxa kaloo aannu leenahay adeegyo diblomaasiyadeed oo ay bixiyaan hay’ado caalami ah ka taageerta arrimaha diblomaasiyadda Somaliland iyo la-taliyaal waddani ah iyo kuwa caalamihaba oo ka hawlgala Wasaaradda Arrimaha Dibadda ee Somaliland,”
Wixi qaldan wa in la sheega sii loo saxo that's what i believe wasirka arimaha dibada Maxammad cabdulahi Cumar has little experience when it comes to international relations and foreign diplomacy. Siilaanyo has big influence on the foreign policy of the country and he shapes it to some extend i know that but Siilaanyo is not responsible if the foreign minister screws things up.
